Najbliższe miesiące przyniosą przedsiębiorcom szereg istotnych zmian dotyczących opakowań, odpadów i komunikacji środowiskowej. Niestety nadal nie brakuje pytań i wątpliwości interpretacyjnych.
PPWR coraz bliżej. Przedsiębiorcy nadal mają wiele wątpliwości
Rozporządzenie PPWR zacznie być stosowane 12 sierpnia 2026 r. Przepisy są rozbudowane, wymagają interpretacji, a krajowe regulacje nie określają jeszcze jednoznacznie, które instytucje będą odpowiedzialne za prowadzenie kontroli oraz jakie sankcje będą groziły za naruszenie wymogów rozporządzenia.
W odpowiedzi na pytania przedsiębiorców Eko Cykl zorganizował specjalną edycję Międzynarodowej Konferencji Logistyka Odzysku, w całości poświęconą PPWR. Zainteresowanie wydarzeniem było tak duże, że lista uczestników została zamknięta już po kilku dniach.
W trakcie konferencji najwięcej pytań dotyczyło ustalenia roli poszczególnych przedsiębiorstw w łańcuchu dostaw, przypisanych do nich obowiązków oraz zakresu dokumentacji technicznej opakowań. Nie na wszystkie pytania można udzielić jednej, uniwersalnej odpowiedzi, ponieważ sytuacja każdego przedsiębiorstwa wymaga indywidualnej analizy.
Eksperci Eko Cyklu prowadzą konsultacje dotyczące obowiązków wynikających z PPWR. Wczesne rozpoznanie sytuacji przedsiębiorstwa może ograniczyć ryzyko błędów, dodatkowych kosztów i problemów podczas przyszłych kontroli.
Skorzystaj ze wsparcia ekspertó Eko Cyklu przy stosowaniu PPWR
Projekt ustawy antygreenwashingowej trafił do Sejmu
Rządowy projekt UC111 został skierowany do prac parlamentarnych. Nowelizacja ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym oraz ustawy o prawach konsumenta ma wdrożyć do polskiego prawa dyrektywę 2024/825, nazywaną dyrektywą antygreenwashingową.
Projekt wskazuje praktyki, które mają zostać uznane za niedozwolone. Wśród nich znalazło się m.in. posługiwanie się ogólnymi i nieprecyzyjnymi stwierdzeniami sugerującymi ekologiczność produktu, jeżeli przedsiębiorca nie będzie w stanie odpowiednio ich uzasadnić.
Katalog niedozwolonych praktyk ułatwi przedsiębiorcom unikanie greenwashingu. Niemniej nie wyjaśnia wszystkiego i wciąż pozostaje pole do interpretacji.
Dowiedz się, jak chronić swoją firmę przed karami za greenwashing
Projekt UC100 coraz szerzej i głośniej krytykowany
17 lipca 2026 r. Komitet do Spraw Europejskich zakończył zbieranie uwag do rządowego projektu ustawy o opakowaniach i odpadach opakowaniowych UC100. Projekt po raz kolejny spotkał się z szeroką krytyką ze strony organizacji branżowych, think-tanków, samorządów a nawet resortów w samym rządzie.
Ministerstwo Finansów i Gospodarki wskazało, że w projekcie nie wykazano, czy środki przekazywane gminom będą wystarczające do pokrycia kosztów nowych zadań. Chodzi m.in. o:
- usługi atestacyjne,
- oznakowanie pojemników i worków zharmonizowanymi etykietami,
- przygotowywanie analiz stanu gospodarki odpadami komunalnymi.
Zastrzeżenia zgłosiło również Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Resort obawia się wzrostu kosztów ponoszonych przez producentów żywności, którzy ze względu na bezpieczeństwo żywności, ochronę jakości produktów oraz konieczność ograniczania strat i marnowania żywności nie zawsze mogą zmniejszyć ilość opakowań lub zwiększyć ich recyklowalność.
Według resortu rolnictwa sektor rolno-spożywczy może ponosić nawet 60 proc. kosztów rozszerzonej odpowiedzialności producenta. Przy prognozowanym poziomie opłat ROP wynoszącym około 6 mld zł rocznie oznaczałoby to bardzo duże obciążenie dla producentów żywności i potencjalny wzrost cen dla konsumentów.
System kaucyjny – rosnąca liczba zwrotów i rosnące wątpliwości
Po pół roku funkcjonowania systemu kaucyjnego Ministerstwo Klimatu i Środowiska wskazuje na szybki wzrost liczby zwracanych opakowań. Jednocześnie nadal pozostają bez odpowiedzi pytania dotyczące ekonomicznych, logistycznych i środowiskowych skutków działania systemu.
Negatywne konsekwencje są już widoczne w branży komunalnej. Z żółtych worków zniknęła część najbardziej wartościowych surowców, których sprzedaż pomagała wcześniej obniżać koszty odbioru i zagospodarowania odpadów komunalnych.
Wątpliwości budzi również funkcjonowanie dwóch równoległych systemów zbiórki – komunalnego i kaucyjnego. Może ono oznaczać większy ruch pojazdów, dodatkowe zużycie energii i wzrost obciążeń środowiskowych.
Pozytywnym efektem systemu jest mniejsza liczba opakowań kaucyjnych porzucanych w lasach, parkach, nad rzekami i na plażach. Nie dotyczy to jednak pozostałych rodzajów odpadów, dlatego wyraźna poprawa czystości przestrzeni publicznej nie jest w praktyce widoczna.
Organizacja Pracodawców Rada Przedsiębiorców zwróciła się do premiera Donalda Tuska z apelem o pilne wstrzymanie funkcjonowania systemu, przeprowadzenie audytu jego skutków oraz ocenę rzeczywistej skuteczności środowiskowej.
Cyfrowa dokumentacja przemieszczania odpadów
21 maja 2026 r. zaczęły obowiązywać nowe zasady unijnego rozporządzenia dotyczącego przemieszczania odpadów. Uruchomiono także platformę DIWASS, czyli Digital Waste Shipment System, z którą związany jest obowiązek przejścia na cyfrową dokumentację.
Komisja Europejska wskazała jednak w nieformalnym dokumencie, że do końca 2026 r. niektóre odpady mogą być przemieszczane na dotychczasowych zasadach, z wykorzystaniem dokumentów papierowych. Główny Inspektorat Ochrony Środowiska potwierdził, że takie postępowanie nie będzie traktowane jako nielegalne.
Odroczenie dotyczy wyłącznie odpadów z tzw. zielonej listy przeznaczonych do odzysku, przemieszczanych na podstawie załącznika VII. Są to m.in.:
- złom oraz metale żelazne i nieżelazne,
- papier i tektura,
- szkło i stłuczka szklana.
Szczególne zasady obejmują także odpady z tworzyw sztucznych oraz zmieszane odpady komunalne.
Eksport odpadów z tworzyw sztucznych do państw trzecich wymaga przeprowadzenia odpowiedniej procedury zgody. Od 21 listopada 2026 r. eksport takich odpadów do państw nienależących do OECD ma zostać zakazany.
Eksport zmieszanych odpadów komunalnych poza Europejski Obszar Gospodarczy jest co do zasady niedozwolony. Komisja Europejska zaproponowała jednak ograniczony wyjątek dla Szwajcarii. Zmiana ma wejść w życie 30 lipca 2026 r. i umożliwić dalszy eksport zmieszanych odpadów przeznaczonych do odzysku, w tym recyklingu lub odzysku energii. Dotyczy to około 200 tys. ton odpadów rocznie, przesyłanych głównie z przygranicznych regionów Austrii, Francji, Niemiec i Włoch.
Zakaz niszczenia niesprzedanej odzieży i obuwia
Od 19 lipca 2026 r. duże przedsiębiorstwa w Unii Europejskiej nie mogą niszczyć niesprzedanej odzieży, akcesoriów odzieżowych oraz obuwia.
Przed podjęciem decyzji o wycofaniu produktu firmy powinny rozważyć:
- sprzedaż po obniżonej cenie,
- przekazanie produktów organizacjom społecznym,
- naprawę,
- odnowienie,
- przygotowanie do ponownego użycia.
Niszczenie produktów będzie dopuszczalne wyłącznie w określonych przypadkach, np. gdy produkt jest niebezpieczny, uszkodzony lub podrobiony.
Przedsiębiorstwa będą musiały przechowywać dokumentację przez pięć lat oraz publikować informacje dotyczące wyrzucanych produktów. Średnie przedsiębiorstwa mają zostać objęte zakazem od 2030 r.
Nowe wyjątki od obowiązku samodzielnej wymiany baterii
14 lipca 2026 r. Komisja Europejska przyjęła akt delegowany rozszerzający listę urządzeń, w których bateria nie musi być samodzielnie wymienialna przez użytkownika.
Nowe wyjątki obejmują m.in.:
- smartwatche,
- opaski fitness,
- niektóre zabawki elektryczne,
- urządzenia przeznaczone do pracy w atmosferach zagrożonych wybuchem.
W takich urządzeniach bateria powinna być możliwa do wymiany przez niezależnego specjalistę.
Komisja zwraca jednocześnie uwagę na zagrożenie pożarowe związane z małymi bateriami litowo-jonowymi. Nieprawidłowo wyrzucone baterie mogą powodować pożary w instalacjach przetwarzania odpadów, stanowiąc poważne wyzwanie dla bezpieczeństwa i logistyki odzysku.
Zobacz cały odcinek:
